dier-en-natuur

hoi allemaal ik ben Dennis Zonnebeld ik ben 16 jaar en ik heb deze site gebouwd om jullie iets te laten zien over mijn hobbie en wat ik mooi vind namelijk dier en natuur ik zit op het AOC-oost en doe de opleiding dier-gezelschap ik zit in de 3e klas //////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Het gedrag Omdat bruine ratten overal ter wereld leven onder de meest uiteenlopende omstandigheden, kunnen ze zich dan ook enorm goed aanpassen aan zijn leef omgeving. Intelligentie Het grote aanpassingsvermogen van de rat is mede te danken aan zijn grote intelligentie. Een rat is een meester in het vinden van oplossingen voor ingewikkelde problemen. Eieren zijn lekker, maar hoe eet je ze? Een rat rolt met zijn pootjes het ei van een verhoginkje af... Dat is slechts een voorbeeld van de intelligentie van de rat. Je kunt tamme ratten dan ook dresseren. Ze kunnen leren door een doolhof de weg te zoeken, of om een hindernis baan af te leggen. Met een beetje training is dat allemaal (en meer) geen enkel probleem. Roedeldier Ratten zijn roedeldieren, dat wil zeggen dat ze in groepen leven. Als je van plan bent ratten te houden moet je er dus minstens twee nemen. Denk jezelf maar eens in hoe het zou zijn als jij in een kooi zou worden gestopt zonder ooit nog een soort genoot te zien. Je zou waarschijnlijk langzaam aan gek worden... dat wens je toch niemand toe? Hoe maak je een rat tam? Als je een rat haalt bij een hobby fokker/Rattery, dan zijn de jonge ratjes (als het een goede is fokker/Rattery is) al tam omdat ze vanaf een zo vroeg mogelijke leeftijd al met mensen gewend zijn om te gaan. Dan hoef je ze dus niet te "temmen". Ratten zijn van nature erg nieuwsgierig. Tamme ratten zijn ook niet agressief. Als je het dier regelmatig uit zijn kooi haalt en aandacht geeft, zal het een fijn huisdier zijn. Doe je dat niet, dan is de kans groot dat het diertje schuw wordt en zich niet vaak zal laten zien. Om een rat zelf tam te krijgen kun je daar het beste vroeg mee beginnen. Als je de rat in de fase van vijf tot zes weken regelmatig in de handen neemt, iets lekkers geeft en een beetje op schoot laat lopen wordt het een aanhankelijke kameraad. Schouderrat Je ziet vaak dat mensen die ratten houden, de rat(ten) op hun schouder laten zitten. Dit is iets wat je ze makkelijk kan leren, het enige wat je nodig hebt is wat geduld. Ratten vinden dit soort hoge uitkijkposten erg interessant, maar willen ook graag rondsnuffelen. Als je wilt kunnen rondlopen met een rat op je schouder, zul je het diertje moeten leren stilzitten. Je kunt het diertje leren stilzitten door hem wat lekkers te geven als hij netjes stilzit, of door hem terug te zetten in de kooi als hij niet stilzit. Hierdoor zal hij uiteindelijk doorkrijgen dat hij op je schouder mag blijven als hij netjes stilzit. Ratten en andere dieren Ratten kunnen goed samen gaan met veel andere dieren. Kijk alleen wel uit met kleinere dieren zoals muizen, hamsters, gerbils en vogeltjes. Ratten zullen dit als smakelijke hapjes zien, en zullen ze instinctief doden en opeten. Honden kunnen wel aan ratten wennen, maar je moet ze erbij wel goed begeleiden. Pas op met kleine jachthondjes en terriërs, die kunnen fel reageren op ratten. Katten kunnen goed overweg met volwassen ratten. Wees echter altijd voorzichtig, laat nooit een rat alleen met andere diersoorten. Cavia's en konijnen zijn van nature bang voor ratten, en zullen zich bedreigd voelen. Hou dan ook geen ratten dicht in de buurt van cavia's of konijnen, dat is gemeen voor die dieren. Eten in de natuur In het wild zijn ratten niet echt kieskeurig als het op eten aankomt. Ze zijn omnivoren (alleseters) Hun menu varieert van granen, zaden en vruchten tot insecten, kleine zoogdieren en kadavers. Eten als huisrat Een rat die als huisdier wordt gehouden is geheel afhankelijk van zijn verzorger voor de variëteit van zijn voeding. Als omnivoor zijn hebben ratten behoefte aan dierlijk voedsel, en hebben dus niet genoeg aan een paar plantaardige bestanddelen. Je kunt ze dan ook beter niet standaard gemengd knaagdierenvoer geven, maar beter specifiek ratten voer. Dit kun je gewoon bij de dierenspeciaalzaak kopen. Naast het rattenvoer dat je in de winkel koopt, kun je ook extraatjes geven. Zo'n beetje alle groenten zijn goed voor ratten. Je zult het moeten uitproberen om te zien wat welke rat wel en niet lekker vindt. Geef ze trouwens niet veel en vaak kool en/of sla, dit kan problemen geven. Fruit is trouwens ook populair. Hiervoor geld hetzelfde als met groenten, je zult moeten kijken wat welke rat wel en niet lust. Waarschijnlijk zullen ze de meeste vruchten wel lusten, misschien met uitzondering van citrusvruchten, omdat ze die soms te zuur vinden. Als je groenten en/of fruit geeft, laat het dan niet te lang in de kooi. Als ze het niet opeten gaat het rotten en kunnen je dieren er ziek van worden. Ontlasting eten Bijna alle knaagdieren eten van tijd tot tijd hun eigen uitwerpselen. Dit is geen afwijking, maar een noodzaak. Tijdens de spijsvertering in het darmkanaal ontstaat er namelijk vitamine B12. Door hun ontlasting op te eten krijgen de dieren deze vitamine binnen. Jonge ratten eten de keutels van hun ouders, omdat daar bacteriën inzitten die ze nodig hebben om in hun eigen darmen vitamine B12 te kunnen produceren tijdens de spijsvertering. Vitaminen en mineralen Vitaminen en mineralen zijn stoffen die elk lichaam nodig heeft om gezond te blijven. Wanneer een rat goede, gevarieerde voeding krijgt voorgezet, is het niet nodig om extra vitaminen en mineralen te geven. Die zitten dan namelijk al in het voedsel. Sommige fokkers hangen een liksteentje in het verblijf. Door hieraan te likken/knagen krijgt het dier mineralen binnen. Vooral zwangere vrouwtjes schijnen hier gebruik van te maken. Water Water is heel erg belangrijk voor ratten. Ze drinken over het algemeen een stuk meer dan andere knaagdieren (zoals hamsters) Het is ook van belang dat ze elke dag vers water krijgen. Het best kun je dit in een drinkflesje doen, in een bakje wordt het namelijk snel vies. De volgende punten zijn van belang voor een goed rattenverblijf: • Geen scherpe uitsteeksels • Geen tocht • Voldoende ventilatie • Goed toegankelijk • Gemakkelijk schoon te houden • Een opstaande rand (voorkomt geknoei met bodembedekker) Soorten verblijven Er zijn diverse soorten verblijven die je kunt gebruiken om je ratten in te huisvesten. De traliekooi wordt erg vaak gebruikt, en is ook erg geschikt voor ratten. De kooi biedt voldoende ventilatie en is makkelijk schoon te maken. Ook hebben de ratten door de tralies (mits horizontaal) veel klim gelegenheid. Let er even op dat de kooi wel makkelijk open en dicht gaat en dat er geen scherpe randjes in de plastic bak zitten. De glazen bak is niet zo erg goed geschikt om ratten in te houden. Er is onvoldoende ventilatie en geen goede klimgelegenheid. Bovendien is de bak zwaar, en kwetsbaar. De kunstof bak is eigenlijk ook niet zo geschikt voor ratten. Net als de glazen bak biedt de kooi onvoldoende ventilatie. Ook kun je de dieren niet zo goed zien. Het houten verblijf kan door ratten makkelijk stukgeknaagd worden. Als je dit wilt voorkomen moet je er voor zorgen dat de knaagtanden geen houvast kunnen krijgen. Ook moet je het hout waterafstotend maken, om te voorkomen dat de urine er in trekt, anders krijg je die er nooit meer uit, en dat is natuurlijk niet bepaald fris. Gebruik hier wel gifvrije verf voor! Zorg ook dat er geen scherpe uitsteeksels zijn waar de ratten zich aan kunnen verwonden... Waar plaats je het verblijf? Ratten zijn echte gezelschapsdieren, en zijn graag in het bijzijn van mensen. De woonkamer is daardoor de meest geschikte plek. Een slaapkamer die overdag ook voor andere doeleinden wordt gebruikt is een goed alternatief. Zorg ervoor dat de kooi niet op de tocht staat, en dat ie ook nooit in de volle zon staat! Zet de kooi trouwens ook niet op de grond, maar liever op een klein tafeltje of op een kastje. Bodembedekking Gebruik een goed absorberende stofvrije bodembedekking. Goede voorbeelden hiervan zijn: • Papier snippers • Beuken snippers • Gehakseld stro • Gedroogde maiskorrels • Kattenbak korrels (geen grit!) Dingen die je absoluut niet moet gebruiken zijn bijvoorbeeld: • Zaagsel • Hout snippers Het is aan te raden een ratten toilet in een van de hoeken te maken, aangezien ratten vaak op een vaste plek hun behoeften doen. Je kan in dit ratten toilet kattenbak korrels doen (let wel op dat ze niet stuiven, geen scherpe deeltjes bevatten, milieu vriendelijk zijn en vrij zijn van chemische toevoegingen) Interieur Ratten zijn dol op nestmateriaal. Hiervoor kun je het beste reepjes stof gebruiken. Die moet je na verloop van tijd wel wassen en/of vervangen omdat het anders nogal vies wordt. Papier is een andere mogelijkheid. Voor ratten (en ook veel andere knaagdieren) is een huisje absoluut onmisbaar! Het beste kun je hiervoor een oude augurkenpot gebruiken, of een bloempot (lak die om het intrekken van urine te voorkomen) Huisjes die je in de winkel kan kopen zijn namelijk vaak te klein, of worden met gemak stuk geknaagd. Wat klauter en klim materiaal zoals een papegaaien ladder worden erg gewaardeerd. Let bij het kiezen van de voederbak op, of deze niet te licht is. Anders wordt hij gemakkelijk omver geworpen. Hoe onderscheid je mannetjes en vrouwtjes? Bij ratten is dit vrij gemakkelijk te zien. Al vanaf vrij jonge leeftijd kun je bij mannetjes duidelijk de balzak zien. Daarbij komt nog dat vrouwtjes 12 tepels (waarvan je in ieder geval 2 moet kunnen vinden) hebben, terwijl mannetjes er geen hebben. Inteelt Sommige fokkers passen inteelt toe. Dit kan wel als je weet waar je mee bezig bent. Heel vaak gebeurt dit echter terwijl men niet weet waar men mee bezig is. Het is dus beter dat inteelt voorkomen wordt. Laat dus niet zomaar een mannetje en een vrouwtje paren zonder dat je zeker weet dat ze geen directe familie van elkaar zijn, en dat beiden gezond zijn en niet zelf inteelt gerelateerde afwijkingen hebben. De paring Wanneer het mannetje en vrouwtje altijd bij elkaar in een kooi zitten, komen de rittens (jongen) op willekeurige en onverwachte tijdstippen ter wereld. In de meeste gevallen leven mannetjes en vrouwtjes echter gescheiden. Dan moeten ze bij elkaar worden gebracht om de paring te laten plaatsvinden. Het best kunt je het vrouwtje bij het mannetje brengen in een aparte kooi (om te voorkomen dat zijn groepsgenoten ook met het vrouwtje gaan paren) Voor een geslaagde paring moet het vrouwtje vruchtbaar en paringsbereid zijn. Dat is ze ongeveer een keer in de vijf dagen, gedurende een uur of zes. Deze periode wordt oestrus genoemd. De oestrus kunt je herkennen aan het gedrag van het vrouwtje: wanneer je op haar rug tikt wappert ze met haar oren en gaat in de paarhouding staan. Door dat oorwapperen wordt het in doe oestrus zijn door fokkers ook wel flapperig zijn genoemd. Helaas werkt dit trucje niet bij alle vrouwtjes. Kun je niet op die manier de oestrus herkennen, dan moet je gewoon vijf dagen achter elkaar een gokje wagen. Een vrouwtje dat niet paringsbereid is zal zich met hand en tand verzetten tegen een opdringerig mannetje. Als het vrouwtje niet wil paren, maar wel rustig in de buurt van het mannetje blijft, kunt u haar daar gerust een week laten zitten. Meestal vindt er in die tijd dan wel een geslaagde paring plaats. Tijdens de paring bestijgt het mannetje het vrouwtje vele malen achter elkaar. Na een geslaagde dekking verliest het vrouwtje binnen een dag een witachtig slijmpropje. Zwangerschap en geboorte De zwangerschap duurt bij ratten zo'n 21 tot 23 dagen. In die periode heeft het vrouwtje veel rust nodig. Na een week of 2 wordt ze ook al dikker en kun je haar beter niet meer oppakken. Als je dit toch doet, wees dan uiterst voorzichtig en vermijd het buikje! Zorg ervoor dat het vrouwtje dan ook een liksteen heeft, want ze krijgt al snel behoefte aan extra mineralen. Kattenvoer uit blik is trouwens ook erg goed als extra voeding, omdat dat ook veel mineralen bevat. Ze zal trouwens sowieso meer voedsel dan normaal nodig hebben. Maak een paar dagen voor de verwachte geboorte het hok goed schoon en zorg voor extra nestmateriaal. De geboorte verloopt over het algemeen probleemloos. De moeder werpt de rittens in de nesthoek die ze van tevoren heeft ingericht. Het komt soms voor dat een onervaren moeder haar rittens verspreid door het hok werpt, en vervolgens aan hun lot over laat. Leg de rittens dat in de nesthoek en kijk of de moeder ze gaat verzorgen. Na de geboorte zal de moeder de nageboorte opeten. Dit is een overblijfsel uit de vrije natuur. Door het opeten van de placenta krijgt ze extra voedingsstoffen binnen. Het voorkomt ook dat roofdieren de nageboorte ruiken en op de rittens afkomen. Meestal worden er 8 tot 12 rittens geboren, soms ook meer. Het is verstandig even te controleren of er dode rittens in het nest liggen. Doe dat wel voorzichtig, want de trotse moeder kan nogal fel zijn tegenover mensen en dieren die haar rittens bedreigen. Je kan haar uiteraard even weglokken met een snoepje. De ontwikkeling Laat na de eerste controle het nest een paar dagen met rust. Als je na een dag of vier kijkt, zul je naar alle waarschijnlijkheid zien dat de rittens met volle buikjes in het nest liggen. Je kunt de rittens gewoon oppakken en bekijken om ze alvast aan mensen te laten wennen. Meestal zul je wel eerst moeder weg moeten lokken of uit de kooi halen, anders kan ze je bijten om haar rittens te verdedigen. Na enkele dagen wordt het nesthaar zichtbaar, en na ongeveer 2 weken gaan de oogjes open en hebben ze een zijdezacht vachtje waaraan kleur en tekening duidelijk te herkennen zijn. De rittens gaan dan ook vast voedsel eten. Geef ze veel verschillende (en gezonde) dingen. Let er op dat de moeder nog steeds extra voeding nodig heeft om de melk productie op peil te houden, want de rittens zullen nog steeds zogen. De ratjes beginnen de wijde wereld te verkennen, waarbij de moeder ze in het begin steeds terug zal slapen in het nest. Op den duur geeft ze dit op. De jonge ratjes zullen spelen dat het een lieve lust is en over opklimmen en inklimmen en klauteren. Geef ze voldoende speelgoed. Ratten zijn sterke vitale dieren. Als je ze de goede voeding en verzorging geeft zullen ze zelden ziek worden. Hoe herken je een zieke rat? Een zieke rat zit in elkaar gedoken en verstopt zich in een stil hoekje. Wanneer je merkt dat je rat al een dag lang weggekropen zit of zich minder laat zien dan gewoonlijk, is het dus oppassen geblazen. Vaak kun je ook aan de ogen, anus, neus of ademhaling merken dat een rat ziek is. De vacht is ook een indicator, als die wijd uitstaat is de rat waarschijnlijk ook ziek. Vochtige ogen, een reutelende, stotende, luidruchtige ademhaling en niezen wijzen vaak op problemen met de longen of de neusholte. Is de anus of de buik vies, dan lijdt het dier meestal aan een darmaandoening. Zieke ratten eten en drinken minder en onregelmatig. Een rillende rat heeft koorts. Vaak is de vacht dof en staan de haren overeind. Geef een zieke rat een warm, rustig plekje. Wanneer hij niet drinkt kun je hem wat extra vochthoudend fruit geven zoals peer, sinaasappel of meloen. Wacht niet te lang met een bezoek aan de dierenarts, want sommige ziekten verergeren rap. Spijsverteringsproblemen Diarree is een van de meest voorkomende problemen bij knaagdieren. Het wordt meestal veroorzaakt door verkeerde voeding of door voedsel dat beschimmeld of bedorven is. Groenvoer waar insecticide op zit, veroorzaakt darmklachten (of erger). Bij darmklachten kun je het best gekookte rijst of beschuit geven. Zijn de klachten heel ernstig, ga dan heel snel naar de dierenarts. Bij hevige diarree kan een klein dier snel uitdrogen. Een tegenovergesteld probleem is verstopping. De rat kan niet of alleen met moeite poepen. Zijn keutels dunner en langer dan normaal en vaak heel hard. De oorzaak van verstopping kan onjuiste voeding zijn, maar ook een gebrek aan beweging. Een rat die last heeft van verstopping kunt je het best pruim of perzik geven en veel los laten rondlopen. Olifantstanden Knaagdieren en konijnen hebben tanden die altijd doorgroeien. Door het vele knagen slijten ze vanzelf af. Doordat de tanden van de onderkaak en bovenkaak normaal gesproken op elkaar staan, groeien ze niet te snel. De tegenoverliggende tand remt de groei. Wanneer een tand door een ongelukje of een erfelijke afwijking scheef staat, kan hij door blijven groeien. Zelfs tot in de tegenoverliggende kaak (auw) Met zo’n lange tand kan het dier niet meer eten en zal uiteindelijk de hongerdood sterven. Als je ziet dat je rat slecht eet of kwijlt, moet je direct zijn bek inspecteren! Heeft hij een olifantstand, dan moet de dierenarts die afknippen. Het probleem kan daarmee verholpen zijn, maar er bestaat ook een kans dat het later terugkomt. De kans op olifantstanden kun je verminderen door voldoende knaagmateriaal in de kooi te leggen. Gebreksziekten Een dier heeft veel verschillende stoffen nodig om gezond te kunnen leven. Deze stoffen moet hij uit zijn eten halen. Bouwstoffen zijn nodig om het lichaam te laten groeien. Brandstoffen moeten het lichaam op temperatuur houden. Vitaminen, mineralen en diverse andere stoffen zijn onontbeerlijk om het lichaam goed te laten functioneren. Een rat die een goed uitgebalanceerde, gevarieerde voeding krijgt, zal minder snel ziek worden dan een rat die altijd eenzijdig voer krijgt. Een tekort aan bepaalde vitaminen en mineralen kan ziekte veroorzaken. Over het algemeen heeft het geen zin ratten een vitaminepreparaat te geven. In een juiste voeding zit alles wat het dier nodig heeft. Voor een zieke rat kan een dergelijk middel wel een steuntje in de rug zijn. Wees terughoudend met het toedienen van dit soort preparaten: een teveel aan bepaalde vitamine kan ook kwaaltjes veroorzaken! Verwondingen Een rat kan op diverse manieren verwondingen oplopen. Ratten zijn normaal gesproken sociale dieren die zich in een groep goed thuis voelen. Vechtwonden zullen dat ook niet vaak voorkomen, behalve wanneer er te veel ratten in een te klein verblijf moeten samenleven. Een ongelukje zit echter in een klein hoekje. De rat kan vallen en iets breken of kneuzen, tussen de deur komen, (letterlijk) onder de voet worden gelopen, of… of… Het gebeurt dan ook geregeld dat een rat gewond raakt. Nu zijn het gelukkig taaie dieren die goed tegen een stootje kunnen. Uitwendige verwondingen zullen snel genezen. Alleen wonden met wijkende randen moeten worden gehecht. Houd de wonden wel schoon. Zet de rat in een kooi met papier als bodembedekking, want er mag geen stof in de wond komen. Het gebeurt regelmatig dat een wond niet schoon is, maar toch dichtgroeit. Onder de huid kan dan een ontsteking ontstaan. De etter zal een abces veroorzaken dat het dier veel pijn bezorgt. Maak zo’n abces nooit zelf open, maar ga ermee naar de dierenarts. Ook ratten kunnen iets breken. Wanneer u ziet dat een pootje een vreemde stand heeft, kan het gebroken zijn. Gips is bij een rat geen optie. Spalken wel, maar dit kunt u beter aan de dierenarts overlaten. Onjuist spalken kan het dier veel pijn doen. Zorg ervoor dat de rat zijn spalk niet kapot knaagt. Hij zal dat zeker proberen. U moet hem er geduldig van weerhouden tot hij na een paar dagen het ding accepteert. Wanneer een rat tussen de deur of onder iemand voetzool belandt kan hij inwendige verwondingen oplopen. De huid is dan nog intact, maar van binnen is er een en ander kapot. Hier kan alleen de dierenarts helpen. Huidaandoeningen Ratten kunnen diverse huidaandoeningen krijgen. Veel daarvan worden veroorzaakt door parasieten (hierover meer verderop in dit op deze pagina) Eczeem, korstjes, kale plekken en haaruitval zijn geregelde verschijningen bij de rat. Oudere mannetjes kunnen problemen krijgen met hun hormonen, waaruit huidklachten voortvloeien. Ook verkeerde voeding, te weinig beweging en schimmels kunnen leiden tot huidziekten. Rattepellagra is een ziekte die ontvellingen en ontstekingen veroorzaakt. Dit kan ontstaan door een gebrek aan vitamine B. Wordt een rat op juiste wijze en veelzijdig gevoed, maar krijgt hij toch huidproblemen, dan is een bezoek aan de dierenarts raadzaam. Tumoren Een van de meest voorkomende aandoeningen bij (vooral oudere) ratten (en ook muizen) is de tumor. Dit is een gezwel dat goedaardig of kwaadaardig (kanker) kan zijn. Vaak zijn tumoren bij mannetjes te vinden in de oksels of liezen (aan de lymfklieren), bij vrouwtjes aan de tepels (borstkanker). De vatbaarheid voor tumoren is voor een groot deel erfelijk bepaald. Sommige stammen hebben er meer last van dan andere. Ook inteelt schijnt een rol te spelen. Er lijken aanwijzingen te zijn dat ook het voeren van geperste brokken (graskorrels) op den duur tumoren kan veroorzaken. Dit zou komen door de toegevoegde chemische bestanddelen (vitaminen en medicijnen) Een tumor moet altijd door de dierenarts behandeld worden. Parasieten Parasieten zijn kleine organismen die leven ten kosten van hun gastheer. Er zijn inwendige en uitwendige parasieten. Inwendige parasieten (wormen) leven in de maag en darmen van het gastdier. Uitwendige parasieten leven op de huid of in huidplooien (oren, liezen en oksels) Inwendige parasieten herkent u soms (maar lang niet altijd) aan kleine, witte sliertjes in de ontlasting van uw rat. Het dier zal langzaam maar zeker mager en lusteloos worden. Inwendige parasieten zijn te behandelen met een antiwormkuur die de dierenarts voorschrijft. Uitwendige parasieten zoals vlooien, luizen, teken en mijten voeden zich met bloed of afvalresten van de huid. Wie de hygiëne in acht neemt en zijn dieren goed verzorgt, hoeft niet bang te zijn voor parasieten. Een gezonde rat heeft een zurige huid. Daar houden parasieten niet van. Wanneer de weerstand van de rat afneemt wordt hij er wel vatbaar voor. Bij dierenarts en dierenspeciaalzaak zijn goede middelen tegen uitwendige parasieten verkrijgbaar. U dient de gebruiksaanwijzing stipt op te volgen. Veel parasieten leggen namelijk eitjes die door deze middelen niet worden kapotgemaakt. Als de eitjes uitkomen, zijn de boosdoeners terug. Daarom moet u de behandeling in veel gevallen na een bepaalde periode herhalen. Gedragsstoornissen Gezonde, goed verzorgde dieren uit een sterke stam zullen niet snel gedragsstoornissen vertonen. Soms kunnen ratten zich dwangmatig wassen, urenlang aan de tralies knagen, agressief gedrag vertonen of rondjes gaan lopen. Deze gedragsstoornissen worden vaak veroorzaakt door verveling of inteelt. Ratten die alleen leven, of in te kleine verblijven met een kaal interieur, gaan dergelijk gedrag vertonen. Eenmaal aangeleerd is het moeilijk af te leren. Fok liever niet met dieren die hier last van hebben: ouders kunnen neurotisch gedrag op hun jongen overbrengen. Als een ratje met zijn hoofd heen en weer wiegt terwijl hij ergens naar kijkt heet dit zekeren. Ratten met rode of robijnrode ogen doen dit vaak, omdat zij niet zo goed kunnen zien. Als een rat die geen rode ogen heeft dit doet, dan zou het kunnen dat hij dit gedrag heeft overgenomen van een andere rat. Meestal is dit in ieder geval geen reden tot zorgen. Het is normaal dat ratten elkaar verzorgen en elkaars vacht schoonmaken. Het kan echter voorkomen dat een rat dit overmatig doet en kale plekken veroorzaakt bij zichzelf of een andere rat. Dit heet barberen. Meestal wordt dit gedrag veroorzaakt door stress (door verhuizing, een nieuwe kooi genoot, overlijden van een andere rat, etc.) Het kan ook zijn dat je rat genetische aanleg heeft voor dit gedrag. Een ander gedragsprobleem wat zich kan voordoen, is dat een bepaalde rat vecht met zijn groepsgenoten. Dit is niet abnormaal, maar moet wel ophouden zodra de onderdanige zich overgeeft. Gebeurt dit niet en blijft hij doorgaan, dan kan je kiezen voor castratie. Als een rat gecastreerd is kan hij echter meestal niet terug in de oude groep. Als alternatief kun je hem in een vrouwen groep plaatsen (wacht wel 8 weken, anders heb je kans dat het mannetje misschien toch nog een vrouwtje zwanger kan maken) of apart met een maatje. Zonnesteek Zoals gezegd mag een rat nooit in de volle zon staan, ook niet in het voorjaar of de herfst. Vooral een glazen bak verandert dan snel in een oven. De rat mag best eens buiten in het zonnetje staan, maar moet altijd een schaduwplekje hebben om te kunnen schuilen. Houd er rekening mee dat een huisje in een bloedhete, glazen bak geen verkoeling geeft! Een rat met een zonnesteek ligt vaak plat op de grond te puffen en te hijgen. Hartslag en ademhaling zijn versneld. Het schadelijke effect van de hete zon slaat vaak pas na enige tijd toe: de rat valt "zomaar" om, kan bewusteloos raken en ademnood krijgen. Breng hem dan zo snel mogelijk in een rustige, koele ruimte. Wikkel hem eventueel in een nat washandje. Als de rat bijkomt moet je stoppen met afkoelen, zodat hij rustig kan herstellen. De aanschaf Je bent eruit... de rat is het ideale huisdier voor jou, en je bent dus vastbesloten om twee of meer ratten aan te schaffen. Als je tamme ratten gaat aanschaffen raad ik het je af om ze bij een dierenwinkel te kopen! Het beste kun je ze bij een Rattery, Rodentry of ratten opvang tehuis vandaan halen. Dit zijn allemaal plekken waar de mensen heel veel aandacht en liefde steken in het voortbrengen van gezonde en lieve jongen en het verzorgen van opvangdiertjes. Er is op deze site een lijst met Ratteries en hun URLs op het internet, zodat je daar even kunt kijken. Onder de rattenlinks vind je ook een aantal opvang tehuizen voor ratjes. Ik wil iedereen eigenlijk aanraden daar eerst even te kijken. Er zijn niet alleen oude bijtratjes te vinden, maar vaak ook jonkies. Het komt nogal eens voor dat mensen een ratje bij de dierenwinkel kopen, en er dan achterkomen dat het diertje zwanger is. De jongen worden dan vaak afgeleverd bij opvangtehuizen. Deze diertjes hebben nog een heel leven voor zich, en zijn er bij gebaat als je eerst daar kijkt en een (of meer als je nog geen ratten hebt) van deze verloren zieltjes in huis neemt, en ze een lang gelukkig leven bij jou geeft... dus... doe wat goed is, kijk eerst bij de opvang tehuizen! Het beste kun je gelijk een transport bakje aanschaffen. De kartonnen doosjes die je meestal meekrijgt worden makkelijk stukgeknaagd. mijn e-mail= potverdorie88@hotmail.com ik verkoop en koop ook scripts heb je nog tips voor de site of scrits mail me effe